Telefon od „banku” kosztował seniorkę z Piekar Śląskich fortunę

Jedna rozmowa telefoniczna wystarczyła, by 71-letnia mieszkanka Piekar Śląskich straciła blisko 200 tysięcy złotych. Kobieta była przekonana, że rozmawia z pracownikiem banku, który ostrzegał ją przed rzekomym zagrożeniem dla jej oszczędności. W rzeczywistości padła ofiarą oszustwa metodą vishingu.

Czym jest vishing i jak działają oszuści

Vishing to oszustwo z wykorzystaniem połączeń telefonicznych. Przestępcy dzwonią z nieznanych numerów i podszywają się m.in. pod policjantów, pracowników banków, urzędników, lekarzy, a nawet członków rodziny. Ich celem jest wyłudzenie pieniędzy, danych osobowych albo nakłonienie rozmówcy do wykonania określonych czynności.

W przypadku 71-latki z Piekar Śląskich oszust przekonał ją, że jej środki są zagrożone i trzeba je natychmiast przelać na rzekomo „bezpieczny” rachunek bankowy. Kobieta uwierzyła rozmówcy i straciła blisko 200 tys. zł.

Jakie są najczęstsze metody oszustw telefonicznych

Przestępcy stale modyfikują swoje scenariusze, ale wiele mechanizmów powtarza się od lat. Do najpopularniejszych należą:

• metoda na wnuczka – oszust informuje o wypadku, zepsutym telefonie lub pilnej potrzebie przekazania pieniędzy,
• metoda na policjanta lub lekarza – rozmówca mówi o zatrzymaniu bliskiej osoby, zagrożeniu oszczędności albo konieczności pilnej pomocy medycznej,
• metoda na pracownika banku lub pomocy technicznej – pojawia się informacja o rzekomej blokadzie środków, próbie włamania na konto lub konieczności wykonania pilnych działań,
• metoda na pracownika ZUS lub innej instytucji – oszust sugeruje problemy z emeryturą, świadczeniem albo dokumentami.

Co powinno wzbudzić niepokój podczas rozmowy

W przypadku takich połączeń szczególną uwagę powinny zwrócić sytuacje, gdy rozmówca:

• wywołuje silne emocje, takie jak strach, panika lub poczucie winy,
• wywiera presję czasu i domaga się natychmiastowego działania,
• grozi poważnymi konsekwencjami, np. utratą pieniędzy lub problemami bliskich,
• nakłania do przelania pieniędzy, wypłacenia gotówki albo przekazania środków innej osobie,
• prosi o dane osobowe, hasła, kody autoryzacyjne lub dane karty,
• nakazuje instalację aplikacji lub oprogramowania,
• dzwoni z obcego lub prywatnego numeru i unika jasnych odpowiedzi.

Jak chronić się przed oszustwami telefonicznymi

Podstawową zasadą jest nie działać pod presją. Każda próba wymuszenia szybkiej decyzji powinna być sygnałem ostrzegawczym.

Warto pamiętać o kilku podstawowych zasadach bezpieczeństwa:

• nie podejmować pochopnych decyzji i nie wykonywać poleceń rozmówcy od razu,
• rozłączyć się i samodzielnie zweryfikować sytuację – dzwoniąc na oficjalny numer banku, instytucji lub bezpośrednio do członka rodziny,
• porozmawiać z kimś zaufanym, zanim podejmie się jakiekolwiek działania,
• nie podawać danych osobowych, haseł i kodów autoryzacyjnych,
• nie instalować żadnych aplikacji na prośbę osoby dzwoniącej,
• nie przekazywać pieniędzy i nie zlecać przelewów pod wpływem telefonicznej namowy.

W przypadku podejrzanych wiadomości SMS można je przekazać na bezpłatny numer 8080. Jeśli doszło do udostępnienia danych lub wykonania podejrzanej operacji, sprawę należy jak najszybciej zgłosić odpowiednim służbom oraz swojej instytucji finansowej.

Bank ani Policja nie poproszą o takie działania

Najważniejsza zasada jest prosta: żaden bank, Policja, firma ani urząd nie będą żądać przez telefon pieniędzy, danych logowania, kodów autoryzacyjnych czy instalowania dodatkowego oprogramowania. Jeśli rozmówca tego wymaga, należy natychmiast przerwać połączenie.

Historia 71-letniej mieszkanki Piekar Śląskich pokazuje, że ofiarą oszustów może paść każdy. W takich sytuacjach największe znaczenie mają spokój, ostrożność i samodzielna weryfikacja informacji.